W wyniku tragicznych wydarzeń, które miały miejsce w Krakowie i Ostrowcu Świętokrzyskim, w Internecie pojawiła się fala dezinformacji. Narzędzia oparte na sztucznej inteligencji były szeroko wykorzystywane do manipulacji obrazami i filmami, co doprowadziło do rozpowszechniania informacji niezgodnych z rzeczywistością.
NASK podsumowuje istniejące w sieci narracje oraz prezentuje przykłady wykorzystania AI do fałszowania zdjęć i innych materiałów związanych z tymi wydarzeniami.
Aby nie dać się zwieść zmanipulowanym obrazom, zaleca się przestrzeganie czterech zasad:
- Poszukiwanie oryginałów zamiast wersji o najwyższej jakości. Warto dotrzeć do pierwotnych źródeł i pełnych kadrów.
- Uwaga na detale – ostre elementy pochodzące z nieczytelnych źródeł mogą być wynikiem manipulacji.
- Ufaj sprawdzonym źródłom informacji, unikaj polegania na chatbotach. Należy śledzić organizacje zajmujące się weryfikacją faktów.
- Nie udostępniaj przerobionych materiałów, nawet w dobrej wierze można w ten sposób przyczynić się do dezinformacji.
Warto pamiętać, że nie każda edycja zdjęcia wpływa na jego przekaz. Klasyczne poprawki różnią się od generatywnej obróbki, która może wprowadzać nieistniejące szczegóły. Dlatego nie powinno się traktować samodzielnie przerobionych materiałów jako dowodów świadczących o wydarzeniach.
Porównanie wersji zdjęcia nie zawsze pozwala ustalić, jakie zmiany zostały wprowadzone. Większa czytelność nie jest jednoznaczna z prawdziwością, a każde kolejne udostępnienie fałszywego materiału może utwierdzać w błędnym obrazie rzeczywistości.